بخش اول مقدمات و كليات بحث

استنباط مفاهيم مديريتى از متون اسلامى را به ما مى‏آموزد. هم‏چنين روش‏هاى تحقيق
مديريت در اسلام را به‏طور مشخص بيان مى‏كند و نمونه‏هايى از انجام آن را ارائه مى‏دهد. از
ويژگى‏هاى اين اثر، گرايش عمومى و بنيادى آن در استخراج مديريت از منابع اسلامى است.
روش تبيين مقاله، قياسى بوده و در حوزه مديريت عام و بيش‏تر، مديريت عمومى تنظيم
گرديده و به هر حال، پايه‏اى ارزش‏مند و معتبر است.[1]

در ميان دانشمندان عرب، محمد باقر شريف القرشى حدود 35 سال پيش، كتاب نظام
الحكم و الادارة فى الاسلام را نوشته است. ايشان كه از محققان برجسته اهل نجف است، حدود
25% اين كتاب را به مباحث اداره اختصاص داده است.[2] در چند سال اخير، ضمن تحقيقى كه
توسط گروه مديريت پژوهشكده علوم انسانى دانشگاه امام‏حسين(ع) انجام گرفت، مشخص
شد كه طى سال‏هاى آخر دهه چهل تا اوايل دهه هفتاد، يعنى حدود ربع قرن، تقريباً 160 اثر،
اعم از كتاب، مقاله، پايان‏نامه و جزوه آموزشى، در اين زمينه ارائه شده است. سپس اين آثار،
در قالب يك طرح تحقيقى، تلخيص، تنظيم و ارزيابى شد و دست‏مايه اوليه و سنگ بناى يك
كار علمى مشترك ميان حوزه و دانشگاه قرار گرفت.[3]

اين مجموعه، به تفكيك شامل 60 كتاب، 21 مقاله، 13 پايان نامه و 53 جزوه
كمك‏درسى است كه چهار عنوان آن، پيش از انقلاب نگاشته شده است. آمار نشان مى‏دهد كه
در طى 25 سال، هر سال هشت عنوان در باره مديريت اسلامى چاپ شده است كه در مقايسه
با دنياى غرب، كه فقط در باره مديريت منابع انسانى، هر روز يك كتاب و 86 مجله تخصصى
به چاپ مى‏رسانند، اندك است. بررسى‏ها نشان مى‏دهد كه طى چهار دهه گذشته، از ميان سه
گروه علماى حوزه، دانشگاه و ديگر محققان، از هر گروه حدود سى نفر به نگارش مطالبى در
باره مديريت اسلامى پرداخته‏اند.[4]

بررسى‏هاى تفصيلى در باره محققان حقيقى و حقوقى نشان مى‏دهد كه:

(1). همان.

(2). ر.ك: قدسى، نظام ادارى اسلام، ص‏6.

(3). فصل‏نامه مصباح، ش 19، ص‏100.

(4). همان، ص‏105.